Avontuurlijk en duurzaam op reis? Utrechter wil liften op de kaart zetten

Horizon-raadslid Victor Paalman wil dat er meer liftplekken komen zoals deze, tegenover stadion Galgenwaard
Horizon-raadslid Victor Paalman wil dat er meer liftplekken komen zoals deze, tegenover stadion Galgenwaard © RTV Utrecht / Evie Westland
Utrecht - Liften moet van zijn ongewassen backpackersimago af, vindt het Utrechtse Horizon-raadslid Victor Paalman. "Het is een duurzame manier van reizen en bovendien heel erg leuk." Hij pleit voor meer liftplekken in de stad, het college heeft toegezegd zijn voorstel te onderzoeken.
Dik drie kwartier staat Victor Paalman op een druilerige dinsdagochtend bij de liftplek tegenover de Galgenwaard, één van de twee liftlocaties die Utrecht op dit moment kent. In zijn linkerhand bungelt een whiteboard met daarop de plaats van bestemming, de duim van zijn rechterhand is omhoog gestoken. De automobilisten die hier doorrijden richting de Waterlinieweg lijken er tijdens de drukke ochtendspits niet veel zin in te hebben.
Hij is er het type niet voor om de moed op te geven. "Het lukt uiteindelijk altijd", zegt Paalman zelfverzekerd. Hij kan het weten: met zijn studievereniging heeft hij meermaals aan liftwedstrijden meegedaan en ook met vrienden kiest hij bij een weekendje weg vaak een lift in plaats van de trein of het vliegtuig.
Dit Utrechts raadslid wil dat we meer gaan liften
En hij krijgt gelijk: een blauwe Citroën C3 stopt. Bestuurder Enrico lacht breed. Hij heeft niet eens goed op Paalmans bordje gekeken waar hij naartoe moet en over de vraag of ie wel genoeg plek heeft in zijn kleine auto heeft hij ook niet nagedacht. Geeft niets: met een beetje proppen lukt het prima. "Ik vond het gewoon gelijk leuk om lifters mee te nemen. Ik lift zelf ook altijd graag, vooral op vakantie."
Dat Paalman als raadslid zich inzet voor meer liftplekken in de gemeente juicht Enrico dan ook van harte toe. Net als de jonge politicus vindt hij het een manier van reizen die beter is voor het milieu en vooral avontuurlijk is.

The hitchhiking grandfather

En zij zijn niet de enigen. Van jong tot oud: liften kan een uitkomst zijn voor iedereen die openstaat voor een beetje avontuur, geen hele strakke planning heeft en een goedkope manier van reizen zoekt. En dat je daar helemaal geen jonge twintiger voor hoeft te zijn, bewijst de 63-jarige Robert Prins. Al 47 keer stond hij met zijn duim omhoog bij de liftplaats bij de Galgenwaard en van een van de automobilisten die hem oppikte kreeg hij ooit de geuzennaam The hitchhiking grandfather.
Prins leerde dankzij de hobby zelfs zijn vrouw kennen, bij het Hitch-Hikers Congress in Litouwen. Inmiddels woont hij met haar in Vilnius, maar reist hij nog vaak terug naar de provincie Utrecht om zijn ouders te bezoeken. Maar liefst elf keer liftte hij vorig jaar de 1600 kilometer enkele reis tussen Vilnius en Utrecht. Hij vindt het een mooi en duurzaam alternatief voor vliegen. "Ik heb ook nog kleinkinderen en die moeten nog 70 jaar mee met deze wereld. Als ik op deze manier een steentje bij kan dragen, is dat mooi."

Hoe hou je liften leuk en veilig?

Doorgewinterde lifters Stan Frinking uit Woerden (legde sinds zijn zeventiende al 40.000 kilometer liftend af, "net zoveel als de omtrek van de aarde"), raadslid Victor Paalman en Robert Prins (of The hitchhiking grandfather, zo u wil) hebben tips om liften leuk en veilig te houden:

De bestuurder heeft altijd gelijk
Paalman kreeg een keer een lift van iemand die hem aanbood op voorwaarde dat hij de hele rit mocht praten over het feit dat Jezus de verlosser is. "Dat is prima, ook als ik daar zelf niet in geloof. Ik hoef daar geen discussie over aan te gaan."

Volgens 'liftopa' Prins zijn religie en politiek een no-go in de auto. "Als iemand erover begint moet je 'ja en nee' zeggen, en er vooral niet te lang op doorgaan." Toch ervaart Stan dat anders. "Normaal gesproken leef je in een bubbel, maar als je lift zit je ineens met mensen in een auto die er andere wereldbeelden op nahouden. Ik vind het juist leuk om erover te praten, maar je moet mensen wel goed aanvoelen."

Wees flexibel
Prins sliep een keer in een babyverschoonhokje, toen het 's avonds niet was gelukt een lift te vinden. "Het was er warm, dus dat slaapt prima. Alleen jammer was de lamp die reageerde op beweging, dus die ging telkens aan."

Paalman heeft vaak genoeg halverwege toch maar besloten dat de beoogde eindbestemming niet gehaald zou worden. "Je kunt heel makkelijk een hostel boeken op het moment dat je in de auto zit, dus als je niet van tevoren alles al rigoureus vastlegt kun je je plannen makkelijk wijzigen."

Gebruik een whiteboard
Het kartonnen bordje is ouderwets, neem een whiteboard met stiften mee. Paalman: "Zo kun je makkelijk nieuwe bestemmingen toevoegen. Kies je volgende bestemming sowieso slim uit: als je naar Hamburg wil, is het niet handig om dat direct op het bordje te zetten als je in Utrecht tijdens de ochtendspits opstapt. Je gaat niemand tegenkomen die dat stuk nu al rijdt. Laat je in plaats daarvan afzetten op een handige tussenstop."

Probeer niet te risicomijdend te denken
Algauw gaat het bij liften over de vraag of het wel veilig is. Natuurlijk is dat belangrijk, maar sla er niet teveel in door, vinden de lifters alledrie. "Vaak is het voor de bestuurder spannender dan voor de lifter", zegt Stan. "Juist in deze tijd, met GPS, ben je goed te vinden en Europa is heel dichtbevolkt."

Voel je je echt niet veilig? "Zeg dan dat je wagenziek bent. Niemand is beledigd en waarschijnlijk wil iemand je dan ook wel uit de auto hebben."

Zelforganiserend

In zijn Citroën vertelt Enrico honderduit over zijn eigen liftavonturen. Over die keer dat hij in Zwitserland motorpech had met zijn vriendin en ze besloten te liften, omdat de taxi stervensduur was. "Werden we opgepikt door een taxichauffeur nota bene", lacht hij. In Nederland ziet hij bijna nooit lifters, tot zijn grote spijt. Dus meer liftplekken in de stad, zoals Paalman via schriftelijke vragen aan wethouder Lot van Hooijdonk heeft voorgesteld? "Dat juich ik van harte toe."
Hoewel de wethouder liften ook een duurzame manier van vervoer vindt, verwacht ze niet dat het de heilige graal is in de mobiliteitstransitie, laat ze weten in antwoorden op de schriftelijke vragen. "Liften heeft een zelforganiserend karakter. Daarom zien we voor de gemeente vooral een faciliterende rol weggelegd." Wel is Van Hooijdonk bereid om liften meer te promoten via communicatiekanalen van de gemeente en zegt ze toe om later dit jaar te onderzoeken of de vijf locaties die Paalman heeft voorgesteld geschikt zijn als officiële liftplek. "Goed nieuws", vindt hij. "Dat ze langer de tijd nodig heeft om het te onderzoeken, betekent in ieder geval dat ze het van plan is."
Victor Paalman vertelt op Radio M Utrecht over zijn initiatief voor meer liftplekken in de stad.