81 Utrechters pleiten namens alle inwoners voor vuurwerkverbod: 'Burgerberaad is representatief'

© RTV Utrecht / Peter Knieriem
Utrecht - "Een soort mini-Utrecht met voor- en tegenstanders" - zo noemt wethouder Eva Oosters de groep Utrechtse inwoners die zaterdag met het advies kwam om tijdens de jaarwisseling een vuurwerkverbod in de stad in te stellen.
Het eerste burgerberaad boog zich de afgelopen maanden over de toekomst van de jaarwisseling in Utrecht. "De uitkomst was een totale verrassing", aldus de Student & Starter-wethouder.
Toch is Oosters enthousiast na het eerste burgerberaad. Ze gaat ervanuit dat het advies de goedkeuring van de meerderheid van alle Utrechters (bijna 375 duizend) kan wegdragen. Dit denkt Kees Moore, deelnemer aan het burgerberaad, ook. "Er was binnen het beraad een duidelijke meerderheid. We wilden het ook pas aan de gemeente adviseren als twee derde plus één van de deelnemers voor een verbod is."

10.000 Utrechters

Moore was één van de ruim tienduizend Utrechters die in het najaar een uitnodiging kreeg om deel te nemen aan het beraad. Daarvan hebben 749 inwoners aangegeven dat ze graag meedoen. Op basis daarvan werden ruim 142 personen geselecteerd die samen een representatieve groep moesten vormen.
De bewoners zaten in verschillende leeftijdsgroepen en woonden op verschillende plekken in de stad. Uiteindelijk waren er 87 inwoners bij de eerste bijeenkomst, zegt Oosters. "En 81 bij de laatste."
In totaal werd er in vijf bijeenkomsten gediscussieerd over hoe de jaarwisseling in de stad moet verlopen. Dit gebeurde in Kanaal30. Volgens Moore werd er tijdens de bijeenkomsten regelmatig in groepjes gewerkt. Uiteindelijk volgde er een plenaire stemming met de mobiel. "Voor de bewoners die geen Nederlands spraken, waren er tolken. En er was tijdens de bijeenkomsten ruimte voor verschillende meningen."
Dit is precies wat Oosters voor ogen had voor het uitrollen van dit project. "Mede omdat er nu echt een keuze gemaakt is." Het voelde naar eigen zeggen "gek" voor haar, omdat ze niet nauw betrokken was bij het proces. "Het was 'start maar' en we zien de uitkomst wel tegemoet." Het thema jaarwisseling werd volgens haar gekozen omdat het maatschappelijk relevant is en het bestuur er niet uitkomt.

Kosten burgerberaad

En dus werd er gekozen voor een burgerberaad. Een optie die 400.000 euro kost en relatief tijdrovend en arbeidsintensief is. De vraag of er niet beter een referendum (dan kunnen immers alle Utrechters hun mening geven) georganiseerd kon worden, beantwoordt Oosters met een nee. "Een burgerberaad is een heel ander instrument. Leden hiervan lezen zich beter in en komen meer te weten over het onderwerp."
Moore is het met Oosters eens. "Tijdens een bijeenkomst komen verschillende sprekers aan bod. Denk aan hulpverleners of vuurwerkverkopers. Als je hun verhalen hoort, dan heb je wel meer achtergrond voordat je stemt."
Ook wil hij benadrukken dat er in een referendum slechts ruimte is voor stellingen. "Wij hebben het niet alleen over het vuurwerkverbod gehad. We hebben ook besproken hoe de jaarwisseling een sociaal evenement blijft."

Een spontaan glaasje

De 25-jarige theatermaker ziet dat vuurwerk er wel voor zorgt dat Nederlanders iets na twaalven spontaan met een glaasje champagne naast de buren staan. Dat sociale karakter moet blijven, vindt niet alleen Moore, maar ook de rest van het burgerberaad. "Het zou mooi zijn als er in de toekomst kleine evenementjes in de buurt worden georganiseerd. We willen niet dat er geld wordt gestoken in één of twee grote evenementenbureaus."
De kans is groot dat de plannen van het burgerberaad ook daadwerkelijk uitgevoerd worden. Oosters ziet daarin weinig problemen. "Er is vooraf een budget vastgesteld. De plannen moeten alleen wel juridisch, praktisch en financieel getoetst worden."
In april bepaalt de gemeenteraad of de plannen definitief doorgang kunnen vinden. Oosters: "Politieke voorkeuren spelen dan in principe geen rol meer."

'Bijeenkomsten soms wat lang'

Al met al blikt Moore tevreden terug, ondanks dat hij de bijeenkomsten soms wel lang vond duren. Op meerdere zaterdagen was hij "uren" onder de pannen. Hij kreeg daar een bedrag van 350 euro voor. "Al zou ik bij een volgende keer - denk ik - wel weer mee willen doen. Ik had nooit gedacht dat het zo soepel zou verlopen." Bij de terugkoppeling gaf hij niet voor niets het cijfer 8.
Ondanks die hoge beoordeling heeft Moore meer feedback: zo mogen de begeleiders van het beraad een volgende keer wat meer sturing geven. Ook zaten er voor zijn gevoel relatief weinig twintigers in de groep.
Oosters vindt het voor een grondige evaluatie nog iets te vroeg. Ze heeft al wel gehoord dat de meerderheid van de deelnemers enthousiast is. Over een eventueel volgend burgerberaad is ze voorzichtig. "Dit moet eerst binnen de gemeenteraad besproken worden."