Utrechtse raad: ‘Strengere aanpak tegen bij-plaatsingen afval’

© RTV Utrecht / Marc van Rossum du Chattel
Utrecht - Het gaat niet goed met het zwerfaval in de stad. Dat concludeert de Utrechtse gemeenteraad vandaag in een debat. Met name in de wijken Overvecht en Kanaleneiland is het op straat een rommeltje. Dat komt vooral omdat het ondergrondse inzamelsysteem van huisafval zorgt voor zogenoemde bij-plaatsingen. De gemeenteraad eist van wethouder Susanne Schilderman (D66) oplossingen, maar over die oplossingen is de raad heel verdeeld.
Zo wil een deel van raad het cameratoezicht uitbreiden om overtreders sneller op te sporen. Maar een ander deel van de raad is juist tegen het inzetten van extra camera’s. Ook wil een deel van de raad dat afvalinzamelaars ook boa (bijzondere opsporingsambtenaar) worden, dan kunnen ze overtreders makkelijker bekeuren. Dat vindt wethouder Schilderman dan weer geen goed idee, omdat de opleiding tot boa best pittig is.
Het debat was onder andere aangevraagd door Gert Dijkstra van EénUtrecht. Hij noemt zwerfafval één van de grootste ergernissen onder bewoners. D66-er Joost Vasters noemt het een hardnekkig probleem. Volgens Dijkstra is het probleem verergerd door Het Nieuwe Inzamelen (HNI). Voorheen hadden bewoners een kliko voor restafval die regelmatig geleegd werd. Die kliko voor restafval verdween, ervoor in de plaats kwamen er in bijna de hele stad ondergrondse containers, waarin bewoners hun vuilniszak moeten dumpen.

Vuilniszak ernaast

En daar gaat het fout, de containers werken niet altijd naar behoren, waarna de bewoners hun vuilniszak naast de container zetten. Ook bieden bewoners grofvuil bij de containers aan. Dat grofvuil gaat niet door het gat van de container, en dus zetten ze het ernaast. Dijkstra was er duidelijk over: “Het nieuwe systeem leidt tot meer zwerfafval in de wijken.” Wethouder Schilderman is het daar niet mee eens, volgens haar was het in de tijd van de vuilniszakken langs de weg soms ook een zooitje.
EénUtrecht heeft ook oplossingen, de partij wil dat bewoners eigenaar worden van de containers. Zo zouden ze meer verantwoordelijkheid voelen om de container en zijn omgeving netjes te houden. Ook pleit de partij voor meer handhaving en camera’s. Een anonieme kliklijn kan ook helpen bij het terugdringen van bij-plaatsingen.
Andere partijen zijn niet voor camera’s. Wethouder Susanne Schilderman gaf aan dat veel wat EénUtrecht graag wil, al gedaan wordt. Zo kunnen bewoners nu al een container adopteren, waardoor ze zich meer verantwoordelijk voelen voor die ondergrondse container.

Overconsumptie

De Partij voor de Dieren kijkt vooral naar het grotere plaatje, raadslid Louise de Vries wil dat de afvalstroom verminderd wordt. Daarnaast zou er wat moeten gebeuren aan, wat de partij ‘overconsumptie’ noemt.
Als er bij-plaatsingen zijn, kunnen inwoners van de stad dat melden. De gemeente zegt dat dit dan binnen 24 uur opgeruimd wordt. Gertjan te Hoonte (VVD) zou graag zien dat die termijn omlaaggaat, het zwerfafval zou binnen een paar uur weg moeten zijn. D66 en de PvdA zijn het daar niet mee eens. Die partijen willen dat de termijn waarop het bijgezette afval wordt opgehaald verlengd wordt naar 48 of zelfs 72 uur. De gedachte daarachter is dat ophaalroutes dan efficiënter gepland kunnen worden, en er dus meer bijgeplaatst afval kan worden opgehaald.
Vele partijen, en ook de wethouder zijn het erover eens dat het vooral om gedrag gaat, en dat de structurele oplossing een gedragsverandering van de inwoners van de stad is. Die zouden volgens Schilderman zelf verantwoordelijker om moeten gaan met hun afval. De wethouder meent dat sommigen hun zak naast de container zetten omdat ze bijvoorbeeld de klep vies vinden. Dan functioneert de container nog gewoon. Vervolgens zetten anderen hun zak er naast, omdat ze denken dat de container het niet doet.
De wethouder roept de inwoners van de stad op om vaker te melden als er rotzooi rond een container staat. Op 7 december praat de gemeenteraad in een plenaire vergadering nogmaals over dit onderwerp. Dan beslissen de raadsleden welke maatregelen ingevoerd gaat worden.